April 2013: Nationaal Congres Active Ageing

1960261_origMet meer dan 400 bezoekers, tal van interessante sprekers, workshops en sportieve intermezzo’s is de eerste editie van het Nationaal Congres Active Ageing een bijzonder geslaagde en inspirerende bijeenkomst geworden.

Dat zoveel mensen uit heel Nederland op dinsdag 9 april naar ’s-Hertogenbosch kwamen, geeft aan dat het onderwerp active ageing leeft. De deelnemers kwamen onder meer uit de zorg, sport, overheid, bedrijfsleven, kennisinstellingen, wetenschap en belangenorganisaties.

Bewegen

“Bewegen heeft een geweldig positief effect”, aldus Erik Scherder, hoogleraar klinische neuropsychologie van de VU in Amsterdam. In een indrukwekkende voordracht maakte hij duidelijk dat bewegen ontzettend goed is voor het brein. Dat begint al bij de geboorte. De eerste 25 levensjaren wordt de cognitieve reserve opgebouwd in de hersenen. Hoe meer iemand zich fysiek en geestelijk inspant, hoe groter de cognitieve reserve is.

“Mensen die zich niet inspannen, gaan op latere leeftijd sneller achteruit”, aldus de hoogleraar. Hij wijst op het feit dat er steeds meer obese kinderen zijn. Deze kinderen hebben te weinig beweging waardoor zij onvoldoende cognitieve reserve opbouwen. Daardoor neemt de kans op het ontwikkelen van dementie ook toe voor deze groep. Hij vindt het ook zorgelijk dat ouders hun jonge kinderen steeds meer met iPads laten spelen. “Als dat luiheid stimuleert bij het kind, is dat een slechte ontwikkeling. Het brein heeft constant nieuwe uitdagingen nodig, zowel op jonge als oudere leeftijd.”

Dementie

De hoogleraar doet onderzoek naar de relatie tussen dementie en (in)activiteit. Hij waarschuwt voor inactiviteit in verpleeghuizen, waar dementerenden vooral in bed of in een stoel worden gehouden. Juist dementerenden moeten geactiveerd worden, want dat vermindert de agitatie (onrust) die deze groep kenmerkt. Door beweging raken de hersenen doorbloed en neemt de chaos in hun hoofd af.

Richard Kaper van NOC*NSF en Wim van Deventer van het Centrum voor Reuma en Revalidatie Rotterdam zijn eensgezind in hun opvattingen. Zij noemen bewegen ‘een wondermiddel’ om gezond oud te worden. NOC*NSF initieert allerlei projecten om ook de ouderen (vanaf 45 jaar) in beweging te krijgen. Bijvoorbeeld via Fit Hockey, voetballen op een half veld en cursussen valbreken voor ouderen.

Wim van der Meeren, bestuursvoorzitter van zorgverzekeraar CZ, vindt dat wij in Nederland fundamenteel anders moeten gaan nadenken over de ouderenzorg. “We moeten de kracht van mensen gaan stimuleren.”

Barcelona

Barcelona en Manchester zijn al jaren bezig zijn de stad seniorvriendelijker te maken. Elisabeth Schönhöfer stond aan de wieg van zogeheten beweegpleinen in de provincie Catalonië waarvan Barcelona de hoofdstad is. “In 2006 bleek uit onderzoek dat 40 procent van de ouderen in Catalonië niet actief was. Inactiviteit heeft een negatieve invloed op het sterftecijfer”, aldus Schönhöfer, die ondanks haar Duitse achternaam een echte Spaanse is.

Overal in de provincie werden parken met beweegtoestellen aangelegd om mensen te stimuleren om te gaan bewegen. Het doel was om mensen vijf keer per week een half uur matig intensief te laten bewegen. Anno 2013 kijken de initiatiefnemers tevreden terug: het aantal inactieven is met ongeveer twintig procent gedaald.

Manchester

Een andere spreker uit het buitenland is Patrick Hanfling, die al jaren betrokken is bij de seniorvriendelijke stad Manchester. “In Manchester waren oudere mensen onzichtbaar”, memoreert hij. “De hele stad richtte zich op de jonge tweeverdieners met kinderen. Ouderen waren uit het straatbeeld verdwenen.” Als projectleider probeert Hanfling de stad vriendelijker te maken voor senioren alle beleidsmakers samen te brengen tot één grote beweging. Hij is op de goede weg: van de Wereld Gezondheidsorganisatie (WHO) heeft Manchester het predikaat ‘Age Friendly City’ gekregen.

Seniorvriendelijke Gemeenten

Tijdens het Nationaal congres Active Ageing is ook de aftrap gegeven voor een soortgelijk initiatief in Nederland: het project Seniorvriendelijke Gemeenten waarin active ageing centraal staat. Het project richt zich onder meer op het uitwisselen van kennis en ervaring, het delen van best practices, het volgen van trends en ontwikkelingen, het ondersteunen van nieuwe initiatieven en het bij elkaar brengen van partijen die met active ageing bezig zijn. Samenwerking is in dit project een sleutelbegrip. Samenwerking tussen overheden, bedrijven, kennisinstellingen en andere organisaties.

Het project is een initiatief van Actorion Communicatie, de organisator van het congres Active Ageing. Het project Seniorvriendelijke gemeenten is een netwerk van organisaties die kennis kunnen uitwisselen en nieuwe initiatieven kunnen nemen. Deelname aan het project is vanaf nu mogelijk.

Een groot aantal overheden, kennisinstellingen, bedrijven en andere organisaties heeft zich inmiddels voor dit project gemeld. Onder de eerste deelnemers bevinden zich o.a. Vitaal Zorgvast, de gemeente ’s-Hertogenbosch, zorgverzekeraar CZ, NOC*NSF, Vrije Universiteit van Amsterdam, Yalp, Argos Zorggroep, Nederlands Instituut voor Sport en Bewegen (NISB), de provincie Noord-Brabant, Nijha Expertisecentrum, gemeente Assen, de ouderenbond Unie KBO, het Centrum voor Reuma en Revalidatie Rotterdam, Avans Hogeschool, gemeente Tilburg, European Communication Projects, Actorion Communicatie en Booming Experience. Vlak voor het congres heeft ook de Argos Zorggroep zich aangemeld bij de expertgroep. De Argos Zorggroep biedt thuiszorg, dagverzorging en dagbehandeling. Daarnaast hechten ze veel waarde aan onderzoek naar de effecten van behandeling en zorg op kwetsbare ouderen en hebben ze een afdeling research & development voor alle onderzoeksactiviteiten. Een grote toegevoegde waarde voor Seniorvriendelijke Gemeenten dus!

Het is de bedoeling dat binnen het project Seniorvriendelijke Gemeenten een Praktijkgroep (voor overheden) en een Expertgroep (kennisinstellingen, bedrijven en andere organisaties) gaat ontstaan. Tevens wordt een Kerngroep geformeerd waarin zowel de Praktijkgroep als de Expertgroep is vertegenwoordigd. Speciaal voor het project worden activiteiten en producten ontwikkeld, waaronder een website, nieuwsbrieven, een magazine, meetings, excursies en congressen.

website: Netcreators